{"id":2016,"date":"2000-05-09T16:40:29","date_gmt":"2000-05-09T13:40:29","guid":{"rendered":"http:\/\/www.ahmetkabil.com\/?p=2016"},"modified":"2018-11-16T11:28:49","modified_gmt":"2018-11-16T08:28:49","slug":"cay-mustahsillerinin-sorunlari-gundem-disi-devlet-bakani-rustu-kazim-yucelenin-cevabi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ahmetkabil.com\/?p=2016","title":{"rendered":"&#8220;\u00c7ay M\u00fcstahsillerinin Sorunlar\u0131&#8221; G\u00fcndem D\u0131\u015f\u0131 (Devlet Bakan\u0131 R\u00fc\u015ft\u00fc Kaz\u0131m Y\u00fccelenin cevab\u0131)"},"content":{"rendered":"<p><strong>Yasama Y\u0131l\u0131 91. Birle\u015fim 09\/May\u0131s \/2000 Sal\u0131<br \/>\n<\/strong><\/p>\n<hr \/>\n<p>Say\u0131n Ba\u015fkan, de\u011ferli milletvekilleri; Do\u011fu Karadeniz B\u00f6lgesinin tek ge\u00e7im kayna\u011f\u0131 olan ve ekonomisini y\u00f6nlendiren \u00e7ay sekt\u00f6r\u00fcnde her y\u0131l daha da a\u011f\u0131rla\u015fan sorunlar hakk\u0131nda Y\u00fcce Meclise bilgi sunmak i\u00e7in s\u00f6z alm\u0131\u015f bulunuyorum; hepinizi ve dinleyen herkesi sayg\u0131yla selaml\u0131yorum.<br \/>\n<!--more--><\/p>\n<p>Say\u0131n milletvekilleri, devlet, 1924 y\u0131l\u0131nda, \u00fclke ekonomisine katk\u0131da bulunmak, yurtd\u0131\u015f\u0131na d\u00f6viz ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 \u00f6nlemek maksad\u0131yla, d\u00fcnyan\u0131n en iyi \u00e7ay yeti\u015fen b\u00f6lgesi olan Rize&#8217;de \u00e7ay tar\u0131m\u0131n\u0131 s\u00fcper te\u015fviklerle desteklemi\u015ftir. Dekar ba\u015f\u0131na nakd\u00ee yard\u0131m, \u00fccretsiz \u00e7ay fidesi ve eleman yard\u0131m\u0131nda bulunmu\u015f; s\u00f6zle\u015fmeler imzalamak suretiyle, bedeli mukabilinde \u00fcretilen \u00e7ay\u0131n tamam\u0131n\u0131n al\u0131naca\u011f\u0131na dair m\u00fcstahsile g\u00fcvence verilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Peki, \u015fu anda ya\u015faya verilen bedele bak\u0131yoruz; b\u00fct\u00fcn aile fertlerinin, bir y\u0131l boyunca, her t\u00fcrl\u00fc hava \u015fartlar\u0131nda, \u00e7apalama, budama, g\u00fcbreleme, toplama, teslim etme eme\u011finin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olabilir mi; kesinlikle hay\u0131r&#8230;<\/p>\n<p>Ge\u00e7mi\u015f y\u0131llara bak\u0131yorum; ilk kuru\u00e7ay 1938 y\u0131l\u0131nda \u00fcretildi\u011finde, hatta, 1964 y\u0131l\u0131na kadar, \u00e7ay\u0131n bedeli, 1 kilo ya\u015f\u00e7ay bedeli ile 1 kilo zeytin al\u0131n\u0131rken, bug\u00fcn 18 kilo \u00e7ayla 1 kilo zeytin al\u0131nmaktad\u0131r; yani, al\u0131m g\u00fcc\u00fc 18 kat gerilemi\u015ftir.<\/p>\n<p>Yine, daha sonraki y\u0131llardan, dolar baz\u0131nda \u00f6rnek verecek olursak,\u00a01 kilogram\u00a0ya\u015f \u00e7ay\u0131n fiyat\u0131 1975 y\u0131l\u0131nda 54 sent, 1976 y\u0131l\u0131nda 57 sent, 1978 y\u0131l\u0131nda 62 sent iken, 1978&#8217;den sonra devaml\u0131 gerilemi\u015f, genelde 32-37 sent aras\u0131nda fiyat verilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u00c7ay\u0131n al\u0131m g\u00fcc\u00fc, y\u00fcksek enflasyon kar\u015f\u0131s\u0131nda de\u011fer kaybetmi\u015f, b\u00f6lgede, g\u00f6\u00e7, her y\u0131l katlanarak artm\u0131\u015ft\u0131r. Son y\u0131llarda, buna \u00e7are arayal\u0131m derken, 1999 y\u0131l\u0131nda verilen d\u00fc\u015f\u00fck fiyattan sonra, 2000 y\u0131l\u0131nda da, ge\u00e7mi\u015f y\u0131llardan \u00e7ok daha az, 26 sent fiyat verilmi\u015ftir. Belki de \u00fc\u00e7 ay sonra, para \u00f6deme safhas\u0131nda bu fiyat 20 sente d\u00fc\u015fecektir!<\/p>\n<p>M\u00fcstahsil, her zaman \u00e7ok adil, \u00e7ok makul ayn\u0131 talebi tekrarlad\u0131 &#8220;taban fiyat enflasyonun alt\u0131nda kalmas\u0131n, ya\u015f\u00e7ay bedelleri zaman\u0131nda \u00f6densin&#8221; dedi.<\/p>\n<p>\u0130lk defa, 1996,1997-1998 y\u0131llar\u0131nda enflasyon oran\u0131nda art\u0131\u015f verilmi\u015f, ya\u015f\u00e7ay bedelleri pe\u015fin \u00f6denmi\u015ftir; ancak, 1999 y\u0131l\u0131nda hedeflenen enflasyona g\u00f6re, ya\u015f \u00e7ay bedellerine, y\u00fczde 44 art\u0131\u015f \u00f6ng\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f; fakat, ayn\u0131 y\u0131l ger\u00e7ekle\u015fen enflasyon y\u00fczde 68 olmu\u015f ve yine m\u00fcstahsil y\u00fczde 24 ma\u011fdur edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Bug\u00fcn, 2000 y\u0131l\u0131nda hedeflenen enflasyona g\u00f6re, \u00e7aya, y\u00fczde 25 art\u0131\u015f verilmi\u015ftir. En b\u00fcy\u00fck endi\u015femiz, enflasyonun hedeflenen y\u00fczde 10 &#8211; 15 puandan fazla \u00e7\u0131kmas\u0131d\u0131r; \u00e7\u00fcnk\u00fc, bug\u00fcn, y\u0131ll\u0131k enflasyon h\u00e2l\u00e2 y\u00fczde 62 seviyesindedir.<\/p>\n<p>Bu durumda, g\u00f6\u00e7\u00fcn \u00e7ok daha fazla artaca\u011f\u0131ndan kimsenin \u015f\u00fcphesi olmas\u0131n. Bu nedenle, ya\u015f \u00e7ay taban fiyatlar\u0131, hedeflenen hayal\u00ee enflasyona g\u00f6re de\u011fil, ge\u00e7mi\u015f y\u0131l\u0131n enflasyonuna g\u00f6re verilmesidir.<\/p>\n<p>Say\u0131n milletvekilleri, 204 000 m\u00fcstahsilin y\u00fczde 82&#8217;si, 1 il\u00e2 5 dekar \u00e7ay tarlas\u0131na sahiptir. \u00c7ok iyimser bir kabulle, her ailenin 4 dekar tarlaya sahip oldu\u011funu ve 1 dekardan y\u0131lda 1 ton \u00e7ay ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnsek bile; ilan edilen 162 500 T\u00fcrk Liras\u0131 \u00e7ay fiyat\u0131 ile -g\u00fcbre bedelini d\u00fc\u015fmesek dahi- ortalama 4 n\u00fcfuslu bir ailenin y\u0131ll\u0131k geliri 650 milyon, ayl\u0131k geliri ise, sadece 55 milyondur.<\/p>\n<p>Halbuki, \u00fclkemizde 4 ki\u015filik bir ailenin asgar\u00ee ayl\u0131k ge\u00e7im d\u00fczeyi 480 milyon oldu\u011funa g\u00f6re, \u00e7ay m\u00fcstahsilinin ge\u00e7im d\u00fczeyi, yoksulluk s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n 8 kat daha alt\u0131ndad\u0131r. Bu, Rizeliye reva g\u00f6r\u00fclen bir ceza m\u0131d\u0131r? Bu adaletsizli\u011fi d\u00fczeltmek devletin g\u00f6revi de\u011fil midir?<\/p>\n<p>Say\u0131n milletvekilleri, burada, Hazine ve DPT&#8217;den sorumlu say\u0131n bakanlara seslenmek istiyorum. Bundan sonra yap\u0131lacak tek \u015fey; h\u00fck\u00fcmetimiz 1999 y\u0131l\u0131nda baz\u0131 tar\u0131m \u00fcr\u00fcnlerine (pamuk, ay\u00e7i\u00e7e\u011fi, soya) verdi\u011fi ekfiyat gibi, 2000 y\u0131l\u0131 i\u00e7inde ya\u015f\u00e7aya, enflasyon fark\u0131 kadar, al\u0131m fiyatlar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda ekfiyat verilmelidir.<\/p>\n<p>En \u00f6nemlisi, ya\u015f \u00e7ay bedelleri zaman\u0131nda, pe\u015fin \u00f6denmelidir.<\/p>\n<p>\u00c7ay \u00fcr\u00fcn\u00fc, sosyoekonomik bir tar\u0131m \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr; yani, Karadeniz B\u00f6lgesinde \u00e7ay\u0131n sosyal boyutu ekonomik boyutundan \u00e7ok daha fazlad\u0131r.<\/p>\n<p>(Mikrofon otomatik cihaz taraf\u0131ndan kapat\u0131ld\u0131)<\/p>\n<p>Devamla) &#8211; Tamam efendim&#8230;<\/p>\n<p>&#8230; m\u00fcstahsillerin Ziraat Bankas\u0131na olan g\u00fcbre bor\u00e7lar\u0131n\u0131n, \u00fcr\u00fcn bedellerinden faizsiz olarak kesilmesiyle ilgili kararnamenin \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 bekliyor; Say\u0131n Ba\u015fkana, m\u00fcsamahas\u0131 i\u00e7in te\u015fekk\u00fcr ediyor; Y\u00fcce Meclisi, tekrar, sayg\u0131yla selaml\u0131yorum. (ANAP, MHP, FP ve DYP s\u0131ralar\u0131ndan alk\u0131\u015flar)<\/p>\n<p>BA\u015eKAN &#8211; Te\u015fekk\u00fcr ederim Say\u0131n Kabil.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yasama Y\u0131l\u0131 91. Birle\u015fim 09\/May\u0131s \/2000 Sal\u0131 Say\u0131n Ba\u015fkan, de\u011ferli milletvekilleri; Do\u011fu Karadeniz B\u00f6lgesinin tek ge\u00e7im kayna\u011f\u0131 olan ve ekonomisini y\u00f6nlendiren \u00e7ay sekt\u00f6r\u00fcnde her y\u0131l daha da a\u011f\u0131rla\u015fan sorunlar hakk\u0131nda Y\u00fcce Meclise bilgi sunmak i\u00e7in s\u00f6z alm\u0131\u015f bulunuyorum; hepinizi ve dinleyen herkesi sayg\u0131yla selaml\u0131yorum.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9,4],"tags":[],"class_list":["post-2016","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tbmm21","category-tum-yazilarim"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ahmetkabil.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2016","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ahmetkabil.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ahmetkabil.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ahmetkabil.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ahmetkabil.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2016"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.ahmetkabil.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2016\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2017,"href":"https:\/\/www.ahmetkabil.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2016\/revisions\/2017"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ahmetkabil.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2016"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ahmetkabil.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2016"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ahmetkabil.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2016"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}